مطالعه آزمایشگاهی تأثیر شیب کف معکوس بر سرعت آستانه حرکت رسوبات غیرچسبنده

چکیده مقاله

تاکنون مطالعات زیادی در خصوص تعیین سرعت آستانه¬ی حرکت رسوبات در مجاری روباز با شیب مثبت انجام شده است و روابط یا نمودارهایی در این زمینه ارائه شده است، اما تحقیقی در خصوص سرعت آستانه¬ی حرکت در مجاری روباز دارای شیب معکوس انجام نشده و به همین دلیل، تحقیق حاضر صورت گرفت. در آزمایش¬های این تحقیق 9 نمونه رسوب غیرچسبنده¬ی غیریکنواخت با اندازه و انحراف معیار هندسی مختلف در سه شیب معکوس 0005/0، 001/0 و 002/0 مورد بررسی قرار گرفتند. بنا به نتایج بدست آمده، پارامتر پایداری ذره با شیب معکوس کف کانال رابطه مستقیمی دارد به نحوی¬که با افزایش شیب معکوس کف کانال از 0005/0 به 002/0 برای رسوبات با اندازه¬های مختلف، پارامتر پایداری ذره به طور متوسط 52 درصد افزایش می¬یابد. همچنین پارامتر پایداری ذره با پارامتر اندازه ذره رابطه معکوس دارد به طوری¬که با افزایش پارامتر اندازه ذره از حدود 12/0 به 35/0 در شیب¬های معکوس مختلف، پارامتر پایداری ذره به طور متوسط 22 درصد کاهش می¬یابد. با توجه به نتایج بدست آمده، پارامتر بی¬بعد پایداری ذره با انحراف معیار هندسی رسوبات رابطه¬ی مستقیم دارد، به طوری¬که با افزایش انحراف معیار هندسی از 1/2 به 5/3 برای شیب¬های معکوس و اندازه-های مختلف، پارامتر پایداری ذره به طور متوسط 7 درصد افزایش یافت.