گزارشی از وقوع مهم ترین پتی ویروس های زعفران در استان خراسان جنوبی

Abstract

زعفران با نام علمی Crocus sativus و متعلق به خانواده لیلیاسه از مهم ترین محصولات اقتصادی و استراتژیک در استان خراسان جنوبی است که بررسی عوامل خسترتزای آن بسیار حائز اهمیت است. اعضاء جنس پوتی‌ویروس از خانواده‌ی پوتی‌ویریده می باشد که بالاترین دامنه میزبانی را در بین پوتی‌ویروس ها دارد و به عنوان یکی از مهم‌ترین ویروس‌های آلوده کننده محصولات زراعی شناخته شده‌است. به منظور ردیابی و شناسایی این ویروس، طی پاییز و بهار 1400 لغایت 1402 از مزارع زعفران دارای علائم در استان خراسان جنوبی و شهرستان های قاین، خوسف و بیرجند تعداد 350 نمونه برداشته شد. سپس RNA ویروس استخراج و در آزمون RT-PCR با آغازگر های اختصاصی برای سه گونه مهم جنس پتی ویروس شامل ویروس موزاییک شلغم، ویروس موزاییک معمولی لوبیا و ویروس موزاییک شدید زنبق، با استفاده از آغازگرهای اختصاصی قطعات مربوطه تکثیرگردید. از هر ویروس جدایه هایی که در آزمون RT-PCR مثبت بود جهت تعیین توالی به شرکت ماکروژن کره ارسال گردید. نتایج تعیین توالی با مقایسه سایر جدایه های موجود در بانک ژن و نرم آفزار بلاست ان گویا آلودگی نمونه های زعفران استان به هر یه پتی ویروس می باشد. از آنجائیکه پتی ویروس ها مهم ترین ویروس های آلوده کننده محصولات کشاورزی هستند شناسایی گونه های مهم آن روی زعفران استان در پیشگیری و مدیریت بیمارگرها بسیار حائز اهمیت است.