امکان سنجی مصونیت حقوقی پزشک در روابط غیرقراردادی اورژانسی (مطالعه تطبیقی در حقوق ایران و آمریکا)

Abstract

اهمیت اقدام برای نجات جان دیگری در خارج از محیط‌های درمانی، به ویژه از سوی پزشکان به دلیل مهارت و آموزشی که دیده‌اند، مبرهن است ولیکن این افراد به دلیل مسئولیتی که در این شرایط ممکن است برای آنها به وجود آید، از مداخله برای کمک و نجات جان بیمار خودداری می‌کنند. به همین منظور کشورهای مختلف، راهکارهایی برای افزایش امدادرسانی‌ها اتخاذ کردند. یکی از این راهکارها، وضع تکلیف قانونی برای امدادرسانی و جرم‌انگاری برای ترک آن است. یکی دیگر از راهکارها این است که با وضع قوانین، موانع کمک‌رسانی به مصدومین را برداشته و امدادرسانی را تسهیل کرد. در آمریکا قوانینی موسوم به سامری خوب، تحت شرایط ویژه مصونیت حقوقی بابت آسیب‌های ناشی از کمک‌رسانی اعطا می‌کند، که اشخاص با اطمینان بیشتری به یاری مصدومین بپردازند. لیکن در کشور ما علیرغم ضروروت مداخله پزشک در روابط غیرقراردادی برای نجات جان بیماران، چنین قوانینی وجود ندارد. از این‌رو در این مقاله، ضرورت یا عدم ضرورت تصویب قوانینی مشابه قانون سامری خوب در ایران مورد بررسی قرار گیرد. اگرچه قاعده احسان از بسیاری جهات شبیه قوانین سامری خوب است ولی تفاوت‌های آن باعث می‌شود که مصونیت کافی و در نتیجه انگیزه لازم برای امدادرسانی را ایجاد نکند و لازم است در این راستا قانونگذاری صورت گیرد.