اثر شوری بر خصوصیات جوانه زنی و رشد اولیه گیاهچه ارقام کلزا

Abstract

رفتار جوانهزنی و رشد اولیهی گیاهچههای ارقام کلزا شامل اکاپی، زرفام، طلایه، هایولا، 003RGS و 046SLM در سطوح مختلف شوری شامل صفر(شاهد)، ،5 ،10 15 و 20 دسیزیمنس بر متر در یک مطالعهی آزمایشگاهی در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار مورد بررسی قرار گرفت. این تحقیق در سال 1386 در آزمایشگاه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه بیرجند انجام شد. سرعت و درصد نهایی جوانهزنی و همچنین طول و وزن تر ریشهچه و ساقهچه، با افزایش شوری به طور معنیداری کاهش یافت (0/05 ≥ p(، اگرچه میزان واکنش بسته به نوع رقم متفاوت بود و برهمکنش رقم و شوری در تجزیهی واریانس کلیهی صفات معنیدار بود. مدل لجستیک سه پارامتری، برآورد مناسبی از رابطهی بین شوری و درصد نهایی جوانهزنی ارائه داد. بیشترین شیب مدل مربوط به رقم 003RGS و کمترین آن مربوط به رقم 046SLM بود که به ترتیب نشاندهندهی بیشترین و کمترین میزان حساسیت به شوری است. بعلاوه، برآورد مدل نشان داد که سطح شوری، که منجر به کاهش 50 درصدی جوانهزنی نهایی میشود، در مورد رقم 003RGS، 14/5 دسیزیمنس بر متر و در رقم046SLM، 26/8 دسیزیمنس بر متر بود. نتایج ارزیابیهای این مطالعه نشان داد که ترتیب مقاومت به شوری در ارقام مورد مطالعه عبارت بود از 003RGS > هایولا < اکاپی < طلایه< زرفام <046SLM . البته، این طبقهبندی برای مراحل اولیهی رشد انجام شده است و شناخت میزان مقاومت به شوری در مراحل بعدی رشد نیاز به مطالعات بیشتری دارد.