نقش گردشگری شتر در حفظ ذخایر ژنتیکی شترهای بومی ایران رویکردی نوین در توسعه پایدار و مدیریت منابع ژنتیکی دام

Abstract

حفاظت از ذخایر ژنتیکی دام به‌عنوان یک رکن اساسی امنیت غذایی و پایداری کشاورزی اهمیت ویژه‌ای دارد. شترهای بومی ایران با دارا بودن ویژگی‌هایی همچون مقاومت در برابر خشکی، توان راه‌پیمایی طولانی، قابلیت تولید شیر با ارزش دارویی و سازگاری با اقلیم بیابانی، منبع ژنتیکی بسیار ارزشمند محسوب می‌شوند. در سال‌های اخیر کاهش اقتصادی پرورش شتر و عدم آگاهی عمومی، خطر کاهش جمعیت و نابودی برخی نژادهای ارزشمند را به دنبال داشته است. گردشگری شتر می‌تواند با ایجاد انگیزه اقتصادی برای نگهداری شترهای بومی، افزایش آگاهی مردم، حمایت از شترداران و ایجاد درآمد مکمل، به عنوان یک راهبرد مؤثر در حفاظت از این ذخایر ژنتیکی مطرح شود. شتر در سراسر دنیا به عنوان یک گونه مقاوم, کم توقع و با پتانسیل تولیدی بالا معرفی شده است که اهمیت پرورش آن با توجه به افزایش قیمت اقلام خوراکی, کمبود مراتع و همچنین فراورده های تولیدی منحصر به فرد این حیوان در مقایسه با دیگر حیوانات مزرعه ای در حال افزایش است. طبق گزارشات سازمان جهانی ایران منطقه ای است که کمتر دستخوش تغییرات ذخایر ژنتیکی دام و طیور شده است و این مساله در مورد شتر بیشتر مشهود است. این مقاله با بررسی ظرفیت‌های گردشگری شتر در ایران، راهکارهای بهره‌گیری از آن برای حفظ نژادهای بومی را پیشنهاد و توضیح می¬دهد.