ترجمه متون دینی در ایران عهد صفوی؛ بررسی موردی ترجمه فتح¬الله کاشانی از نهج¬البلاغه

Abstract

ترجمه در تاریخ ایران دارای سابقه طولانی است. اما در عهد صفوی(907-1135ق.) توجه خاصی به ترجمه و انواع آن شد. از ویژگی¬های ممتاز این دوران گسترش بی¬سابقه ترجمه متون دینی بویژه شیعی از زبان عربی به زبان فارسی است که عمدتا توسط علما و دانشمندان فارسی¬زبان انجام گرفت. ملافتح¬الله کاشانی(988ق.) ازعلمای برجسته شیعی ایرانی است که در عهد شاه¬طمهاسب صفوی(935-985ق.) می زیست. او در طول حیات خود بیش از 16 اثر در زمینه¬های تفسیر قرآن، حدیث، کلام، فقه و اخلاق تألیف و ترجمه کرد. یکی از آثار او کتاب «تنبیه الغافلین و تذکرة العارفین» است که در واقع نخستین ترجمه نهج¬البلاغه امیرمومنان(ع) از زبان عربی به زبان فارسی بشمار می¬رود. در این کتاب، ملافتح¬الله به ترجمه صرف نهج¬البلاغه اکتفا نکرده و در ضمن ترجمه شرح و تفسیری از خطبه¬ها و نامه¬های حضرت(ع) نیز ارائه داده است. هدف از پژوهش حاضر بررسی ابعاد و ویژگی¬های ترجمه ملافتح¬الله از نهج¬البلاغه است، شیوه ترجمه¬ای(ترجمه تفسیری) که در عهد صفوی رواج فراوان یافته ¬است. روش تحقیق در این پژوهش توصیفی-تحلیلی است.