تأثیر شرایط سیاسی و اجتماعی بر شعر ابن حسام خوسفی

Abstract

اوضاع ادبی جامعه در هر عصری، متأثر از وضعیت سیاسی و اجتماعی آن است. یکی از ادوار مهم زبان و ادب فارسی، دورة تیموری است. گرچه این دوران، فاقد حکومتی باثبات است، اما از نظر ارزش و خدمات پادشاهان، شاهزادگان و امرا به مقولة علم و ادب از ادوار مهم و پُرثمر بوده است. مسئله اصلی پژوهش حاضر این است که اوضاع سیاسی و اجتماعی قرن نهم هجری چه اثری در اندیشه و شعر ابن حسام خوسفی شاعر این دوره داشته است؟ مفروض پژوهش این است که وضعیت سیاسی و اجتماعی زمانه در پرورش اندیشه و تکوین طرز سخن ابن ¬حسام مؤثر بوده است. مقالة حاضر با روش توصیفی- تحلیلی و بر اساس داده¬های اینترنتی و کتابخانه¬ای صورت گرفته است. برآیند پژوهش نشان می دهد که در کنار تنش¬های سیاسی و اجتماعی قرن نهم، عواملی چون توجه شاهان تیموری به علم و ادب و تجدید مسائل مذهبی، زمینه¬ای برای رشد ادب فارسی و تشیع فراهم آمد و ابن حسام با تأثیر از این شرایط، دیوانی کامل و همچنین منظومة خاوران¬نامه را در نعت و منقبت پیامبر(ص) و اهل بیت(ع) سرود.