شناسایی مناطق مستعد فرسایش بادی و پهنه‌بندی آن در منطقه بهشت‌آباد و سرتختی بمپور سیستان و بلوچستان

چکیده مقاله

فرسایش بادی یکی از مشکلات هم در مناطق خشک و نیمه خشک و دارای باد شدید است. براین اساس در پژوهش حاضر با استفاده از روش IRIFER به پیش‌ بینی فرسایش بادی و پهنه بندی مناطق مستعد آن در منطقه بهشت آباد و سرتختی بمپور استان سیستان و بلوچستان پرداخته شده است. همانطور که نتایج پژوهش نشان می‎دهد در این منطقه 4 شکل فرسایش بادی شامل فرسایش بادی نبکا، تپه‌های ماسه‌ای فعال تا نیمه فعال، اراضی زراعی و باغات و مناطق مسکونی وجود دارد. همچنین بالغ بر 13/56% منطقه در شدت فرسایش خیلی زیاد، 97/31% در شدت فرسایش زیاد و 90/11 % در طبقه خیلی کم قرار گرفته است. میزان رسوب‌دهی فرسایش بادی نیز در منطقه در حدود 48/2940 تن بر کیلومترمربع در سال تعیین گردید. علاوه براین در فصول خشک سال در اثر وزش بادهای نسبتاً شدید از جهت شمال وشمال غرب و غرب و کاهش شدید رطوبت موجود در دق، ذرات خاک به هوا برخاسته و پس از عبور از بخش های مختلف به منطقه مطالعاتی می رسد. در این بخش با توجه به افزایش تدریجی شیب زمین به سمت جنوب و کاهش سرعت باد، رسوبگذاری رسوبات بادی شروع شده و اشکال متنوعی از فرسایش بادی ایجاد می کند. بنظر می رسد که در سالهای اخیر بدلیل وجود خشکسالی¬های طولانی این امر شدت یافته باشد. لازم به ذکر است که شدت این بادها اغلب بیش از 8/8 متر برثانیه می باشد. براین اساس پیشنهاد می‌شود در پژوهش‌های آینده وضعیت فرسایش بادی و عوامل موثر برآن در آینده مورد ارزیابی قرار گیرد.