ارزیابی توزیع آماری و روش‌های تبدیل داده درصد پوشش گیاهی در مراتع منطقه حفاظت‌شده درمیان – سربیشه

چکیده مقاله

در این پژوهش، توزیع آماری درصد پوشش گیاهی و روش‌های تبدیل داده در ۱۰ تیپ مرتعی منطقه حفاظت‌شده درمیان‑سربیشه بررسی شد. پوشش گیاهی در ۶۰۰ پلات ۴ مترمربعی اندازه‌گیری گردید. نرمال بودن داده‌ها با ضریب چولگی، نمودارهای گرافیکی و آزمون‌های شاپیرو‑ویلک، آندرسون‑دارلینگ و لیلی‌فرز ارزیابی شد. نتایج نشان داد که به‌جز یک تیپ، داده‌های ۹ تیپ دیگر نرمال نبوده و دارای چولگی راست متوسط تا زیاد بودند. برازش چهار توزیع نرمال، لوگ‌نرمال، گاما و ویبول با معیار اطلاعات آکائیک (AIC) نشان داد که توزیع نرمال برای ۹۰ درصد تیپ‌ها نامناسب است؛ به‌طوری‌که لوگ‌نرمال در ۸۰ درصد و ویبول در ۲۰ درصد تیپ‌ها بهترین برازش را داشتند. از شش روش تبدیل داده (ریشه دوم، ریشه سوم، لگاریتم طبیعی و پایه ۱۰، معکوس و باکس-کاکس)، تنها تبدیل‌های لگاریتمی و باکس-کاکس در ۵۰ درصد تیپ‌ها موفق به نرمال‌سازی شدند و تبدیل معکوس کاملاً ناموفق بود. با توجه به نرمال نبودن ذاتی بیشتر داده‌های پوشش گیاهی در مراتع نیمه‌خشک و کارایی محدود تبدیل‌ها، استفاده از روش‌های مقاوم مانند تحلیل مؤلفه‌های اصلی مقاوم (Robust PCA) که وابستگی کمتری به پیش‌فرض نرمال بودن دارند، برای تحلیل‌های جامعه‌شناسی گیاهی پیشنهاد می‌شود. یافته‌های این پژوهش می‌تواند در انتخاب روش آماری مناسب برای مطالعات بوم‌شناختی و مدیریت مراتع راهگشا باشد.