جایگاه اخلاق در حکمرانی مطلوب دانشگاهی

چکیده مقاله

در سال‌های اخیر، آموزش عالی با روندهای مختلفی از جمله افزایش بین‌المللی‌سازی، کاهش بودجه عمومی، افزایش رقابت‌پذیری ملی و بین‌المللی و افزایش انتظارات و ادعای ذینفعان برای شفافیت و پاسخگویی مواجه بوده است. دانشگاه‌ها بی وقفه در تلاش هستند تا بهترین دانشجویان، هیأت علمی نوآورتر و بیش‌ترین بودجه‌ی خصوصی و دولتی را جذب کنند. در این محیط بسیار رقابتی، از دانشگاه‌ها انتظار می‌رود که صرفاً بر ایجاد دانش و اشتراک آن با دانشجویان، سازمان‌ها و به‌طور کلی جامعه متمرکز نشوند، بلکه برای بهبود زندگی مردم و حل مسائل جهانی کار کنند. برای دستیابی به این اهداف، دانشگاه‌ها نیاز به اجرای استراتژی‌هایی دارند که شفافیت و پاسخگویی را در رویه‌های حکمرانی و فرآیند تصمیم‌گیری، با در نظر گرفتن رویکرد اخلاقی تضمین کند. رویکرد اخلاقی در حکمرانی، در واقع مجموعه‌ای از ارزش‌ها و فضایل (وفاداری، عدالت، رازداری، مدارا، شفافیت و برابری) است که منجر به حکمرانی مدنی مؤثرتر و کارآمدتر می‌شود. این صرفاً برای ساختن دانشگاهی نیست که بتواند با چالش‌های فردا روبرو شود، بلکه فرآیندهای تصمیم‌گیری را که عجین شده با اخلاق هستند، تسهیل می‌کند. از طریق اخلاق در حکمرانی، تعادلی بین دیدگاه‌ها و منافع متضاد در میان گروه¬های مختلف ایجاد می‌شود تا به دانشگاه‌ها اجازه داده شود که به‌طور کامل نقش فراگیر و نظارتی خود را ایفا کنند. علاوه بر آن حکمرانی سازمانی دانشگاه، کلیدی برای پیاده‌سازی اخلاق و مسئولیت اجتماعی از طریق تعریف برنامه‌های استراتژیک است. اثربخشی این استراتژی‌ها در ابعاد مختلفی مانند اخلاق، مسئولیت‌پذیری، شفافیت، روابط و مشارکت ذینفعان، تضمین کیفیت، آموزش و پژوهش مسئولانه و انتقال دانش سنجیده می‌شود. در این مطالعه با تمرکز بر حکمرانی مطلوب دانشگاهی، جایگاه اخلاق در حکمرانی مطلوب دانشگاه