مقایسه‌ اثربخشی تحریک الکتریکی جریان مستقیم فراجمجمه‌ای (tDCS) با حساسیت‌زدایی حرکات چشم و پردازش مجدد (EMDR) بر اختلال استرس پس از ضربه (PTSD) مزمن

چکیده مقاله

زمینه و هدف: تحریک الکتریکی جریان مسقیم فراجمجمه‌­ای (tDCS) یک روش درمانی غیرتهاجمی است. هدف این پژوهش تعیین اثربخشی tDCS و مقایسه آن با حساسیت‌زدایی حرکات چشم و پردازش مجدد (EMDR) بر کاهش نشانه­‌های اختلال استرس پس از ضربه (PTSD) بود. روش‌ها: پژوهش حاضر یک کارآزمایی بالینی دوسوکور با طرح پیش‌­آزمون پس‌­آزمون با گروه کنترل بود. جامعه­ آماری شامل بیماران مبتلا به PTSD بودند که به مرکز علوم اعصاب شناختی آتیه و بیمارستان بقیه‌­الله الاعظم (1396 تا 1397) مراجعه کرده بودند. از میان آن‌ها 44 نفر به روش نمونه­‌گیری در دسترس انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش (14=EMDR، 15=tDCS فعال) و گروه کنترل (15=tDCS ساختگی) جایگزین شدند. ابزار پژوهش شامل فهرست اختلال استرس پس از ضربه (PCL-5) بود. گروه‌های tDCS فعال و کنترل به مدت 10 جلسه تحریک دوجانبه واقعی و ساختگی (2Am، ناحیه خلفی-جانبی پیش­‌پیشانی) را دریافت کردند. گروه EMDR نیز 5 جلسه درمان EMDR را دریافت کرد. داده­‌ها نیز به‌وسیله روش آماری تحلیل کووواریانس چندمتغیری (مانکووا) مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. یافته‌ها: نشانه‌های PTSD در گروه‌های آزمایش در مقایسه با گروه کنترل در مرحله پس‌­آزمون و پیگیری به‌طور معناداری بیشتر کاهش یافته بود (0/05>P < /span>). در حالی که بین دو گروه آزمایش در مرحله پس‌­آزمون و پیگیری تفاوت معناداری وجود نداشت (0/05>P < /span>). نتیجه‌گیری: از روش tDCS می‌توان به عنوان روش درمانی غیرتهاجمی برای کاهش نشانه‌های PTSD استفاده کرد.